Meer
Publicatiedatum: 09-10-2019

Inhoud

Programma onderdelen

3. Programma Krachtige Kernen

Inleiding

Tekst Begroting 2018:

"Binnen het programma Krachtige Kernen draait het om versterken van de leefbaarheid en beleving in de kernen. Wij hebben de ambitie om dorpen aantrekkelijk te houden door functies te faciliteren die deze dorpen duurzaam leefbaar kunnen houden. We hebben dit in één term samengevat: krachtige kernen.

 

In het streven naar het realiseren van krachtige kernen zijn wij slechts één van de spelers. De rol die we innemen hangt af van het thema en de opgave waar we voor staan. Daar waar de samenleving in staat is zaken zelf te organiseren zullen wij ons meer volgend opstellen als partner. We gaan geen verantwoordelijkheden van de samenleving overnemen, maar zijn binnen de mogelijkheden die we hebben graag bereid een stimulerende en faciliterende rol te vervullen.

 

We pakken deze rol proactief aan de voorkant van processen op. We wenden onze positie en kennis in de vele netwerken aan om belanghebbenden en betrokkenen aan elkaar te koppelen en tot inspirerende en innovatieve producten, (bedrijfs)concepten en plannen te brengen die de samenleving op de lange termijn vooruit helpen. Daarbij geldt als uitgangspunt dat de mensen in het gebied zoveel mogelijk zelf of in groepen uiteindelijk de verantwoordelijkheid nemen om plannen tot uitvoering te brengen.

 

Het programma Krachtige Kernen kent drie thema’s die hierop inspelen:

  • Wonen en Vastgoed
  • Mobiliteit en Bestendigheid
  • Maatschappelijke Voorzieningen"

Thema Wonen en Vastgoed

Inleiding

Tekst Begroting 2018:

"Op het gebied van wonen en vastgoed plaatsen wij de demografische ontwikkeling van de kernen centraal. Afhankelijk van de behoefte van onze inwoners voorzien wij in woningbouwplannen of herontwikkelen wij vastgoedlocaties.

 

Wat willen we bereiken?

Wij streven voor de komende periode de volgende ideaaldoelen na:

  • Herontwikkelen
  • Huisvesten"

Toelichting

Herontwikkelen

Tekst Begroting 2018:

"Bij herontwikkelen kijken we naar de plek als ook naar de opgaven die eraan gerelateerd zijn. Bijvoorbeeld herinvulling van leegstaand vastgoed, afstoten van gemeentelijk vastgoed dat geen functie meer heeft of de integrale herontwikkeling van een gebied. Participatie van belanghebbenden en marktpartijen is in elk geval belangrijk."

Huisvesten

Tekst Begroting 2018:

"Elke kern heeft maatwerk nodig als het gaat om de woonbehoefte. We gaan inzetten op strategische locatiekeuzes: inbreiding/uitbreiding, demografie jongeren/ouderen, particulier/gemeentelijk. Wij zullen ons oriënteren op onze rol en afhankelijk van de omstandigheden in de kernen enerzijds proactief opstellen en anderzijds de markt aan zet laten."

Overzicht baten en lasten

(bedragen x €1.000)

Raming begrotingsjaar voor wijziging

Raming begrotingsjaar na wijziging

Realisatie begrotingsjaar

Verschil realisatie  versus begroting na wijziging

Baten 2.934 2.408 5.437 3.029
Lasten -6.264 -5.843 7.319 -1.476
Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten -3.330 -3.436 -1.883 1.553
Onttrekkingen aan reserves 3.190 1.647 1.576 -71
Toevoegingen aan reserves -459 -56 760 -704
Gerealiseerde totaal resultaat van baten en lasten -599 -1.845 -1.067 778

Hieronder wordt op hoofdlijnen aangegeven hoe de verschillen tussen de gerealiseerde bedragen en de begrote bedragen na wijziging zijn ontstaan.

 

Groenvoorziening (€ 21.000 voordeel)

Er is in 2018 een incidenteel bedrag van € 9.500 opgenomen voor de aanplant van drachtbomen. Door het droge jaar 2018 is deze aanplant doorgeschoven naar 2019. Budget gaat mee in de budgetoverheveling. Daarnaast is het onderhoud en verplaatskosten voor de boombakken centrumplein lager dan geraamd. Omdat de bomen nog relatief jong zijn is het onderhoud nu lager, maar zal oplopen naar mate ze ouder/groter worden. Verder zijn er in 2018 minder kosten gemaakt voor de boomveiligheidscontrole.

 

Ruimtelijke procedures en omgevingsvergunningen € 117.000 voordeel)

Door de toename van de bouwactiviteiten zijn er meer ruimtelijke procedures gevoerd en omgevingsvergunningen verstrekt. Dit resulteerde in een hogere opbrengst. Vanuit de recessie zijn investeringen op bouwactiviteiten in tijd vooruit geschoven. Het positieve resultaat kan dan ook in hoofdzaak worden gekoppeld aan de bouwactiviteiten voor nieuwbouwwoningen op bouwkavels in de uitbreidingsgebieden.

 

Boekresultaat gemeentewerf (€ 289.000 voordeel)

De verkoopopbrengst van de gemeentewerf in Tubbergen bedroeg € 1.425.000. Afgezet tegen de boekwaarde van € 1.136.000 levert dit voor 2018 een incidentele meevaller op van € 289.000. 

 

Verkoop groenstroken (€ 39.000 voordeel)

De verkoop van groen- en reststroken is een continu proces, maar afhankelijk van de belangstelling van particulieren. Het is op voorhand niet goed in te schatten hoeveel groen- en reststroken er per jaar zullen worden verkocht.  Een incidentele opbrengt van € 39.000.

 

Bijstelling verspreide gronden (€ 303.000 voordeel)

Conform de BBV (Besluit Begroting en Verantwoording provincie en gemeenten) zijn de verspreide gronden (strategische gronden verspreid liggend in de gemeente) bijgesteld op basis van de geactualiseerde taxaties.

 

Mutaties reserves

Reserve grondexploitatie

De mutaties op deze reserve worden toegelicht in de paragraaf "grondbeleid".

 

Reserve fonds kwaliteitsimpuls

In 2018 hebben we in totaal voor € 28.000 aan bijdragen ontvangen. Deze hebben we toegevoegd aan deze reserve.

 

Een gedetailleerde toelichting op de verschillen tussen gerealiseerde bedrag en begrote bedragen na wijziging is te vinden in de Jaarrekening 2018 onder 'Toelichting en analyse op de baten en lasten'.

Overzicht beleidsindicatoren

Voor het thema 'Wonen en vastgoed' maken  we gebruik van de volgende indicatoren.

 

Indicatoren Eenheid Waarde
Verwijzingen Halt Aantal per 10.000 jongeren 34
Winkeldiefstallen Aantal per 1.000 inwoners 0,2
Geweldsmisdrijven Aantal per 1.000 inwoners 1,3
Diefstallen uit woning Aantal per 1.000 inwoners 1,0
Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte) Aantal per 1.000 inwoners 1,4
Gemiddelde WOZ-waarde In duizend euro 257
Nieuw gebouwde woningen Aantal per 1.000 woningen 7,8
Demografische druk Percentage 76,2
Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden In euro's 654
Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden In euro's 684

Thema Mobiliteit en bestendigheid

Inleiding

Tekst Begroting 2018:

"Binnen dit thema zetten we in op behoud van volhoudbare structuren. Deze hebben betrekking op alle onderdelen van dit thema: bestendigen, stromen en verplaatsen.

 

Mobiliteit en verkeersveiligheid hebben veel raakvlakken, beïnvloeden elkaar en bijna iedereen heeft er wel een mening over. Mobiliteit is van iedereen, maar is tegelijk ook voor een groot deel ieders eigen verantwoordelijkheid.

 

Bij krachtige dorpen hoort een goed en veilig wegennet voor de bereikbaarheid maar ook verkeers-veilig gedrag van weggebruikers zelf. Er is de afgelopen decennia veel geïnvesteerd in mobiliteit en verkeersveiligheid. Wat we bereikt hebben, willen we graag in stand houden en waar mogelijk verder ontwikkelen en uitbreiden.

 

Een goede bereikbaarheid en het terugdringen van het aantal verkeersslachtoffers blijft voor ons prioriteit houden. Speerpunt is en blijft de veiligheid van kwetsbare verkeersdeelnemers zoals fietsers, senioren en gehandicapten. Landelijke richtlijnen, regionale afspraken en het gemeentelijk beleid vormen de basis voor de ontwikkeling en inrichting van verkeersvoorzieningen.

 

We hebben de ambitie om meer inhoud te geven aan het thema duurzaamheid en meer specifiek duurzame energie en de kansen die de energietransitie met zich meebrengt voor onze gemeente. 

 

Wat willen we bereiken?

We streven voor de komende periode de volgende drie ideaaldoelen na:

  • Bestendigen: zorgen voor het bewuster omgaan met energie.
  • Stromen:  zorgen voor het bewuster omgaan met de afval- en waterstromen.
  • Verplaatsen: zorgen voor een beter en veiliger verkeerssysteem"

Toelichting

Bestendigen

Tekst Begroting 2018:

"In de afgelopen periode zijn diverse initiatieven vanuit de samenleving ondernomen op het gebied van duurzaamheid. Het welslagen van dergelijke maatschappelijke initiatieven is in belangrijke mate afhankelijk van de drie criteria ‘gemak, gewin en genot’. Onze rol sluit aan bij deze criteria. Onze rol zal veelal bestaan uit regisseren, faciliteren en verbinden. Daarnaast zien we voor onszelf een rol waar het gaat om voorlichten, stimuleren, het verminderen van formele belemmeringen en verwijzen naar subsidiemogelijkheden. Waar mogelijk gaan wij zelf het goede voorbeeld geven en/of ons aansluiten bij initiatieven vanuit de samenleving. De verbindingen die we binnen de context van duurzaamheid maken leveren een meerwaarde voor de samenleving."

Stromen

Tekst Begroting 2018:

"Afval

Ambitie van de gemeente is om de hoeveelheid restafval met ongeveer 75% te verminderen in 2030 tot 50 kg per inwoner per jaar. Tegelijk moeten de kosten voor de inwoner lager worden.

Water

Ons gebied is een uniek samenspel van watersysteem en -keten. Hier gaan we zorgvuldig mee om. We werken aan het robuust maken van het watersysteem en doen dit onder andere door een proces van bewustwording bij de inwoners op gang te brengen met inzet van het waterloket. We zorgen ervoor dat het Gemeentelijk Rioleringsplan Dinkelland-Tubbergen actueel blijft."

 

Verplaatsen

Tekst Begroting 2018:

"Iedereen is in meer of mindere mate mobiel. ’Verplaatsen’ moet goed, vlot en veilig kunnen. Dat is de basisgedachte achter het mobiliteitsbeleid. De infrastructuur moet ‘Duurzaam Veilig’ zijn en we toetsen dit aan de landelijke richtlijnen en het gemeentelijke beleid over de veilige inrichting van wegen. Binnen de verblijfsgebieden (30 km/u-zones en 60 km/u-zones) heeft het autoverkeer een ondergeschikte functie. ’Verblijven’ en ’uitwisselen’ zijn belangrijker. De wegen met een echte verkeersfunctie zijn de 50 en 80 km/u wegen.

Door maatregelen op het gebied van zowel de infrastructuur als het verkeersgedrag willen we verdere daling van het aantal letselslachtoffers realiseren. We besteden vooral veel aandacht aan de verkeersveiligheid voor fietsers, want binnen die groep vallen veel letselslachtoffers.

Een goede bereikbaarheid vinden we van groot belang voor de economische ontwikkelingen en de leefbaarheid in de dorpen en het buitengebied. We vinden de aanleg van nieuwe (rand)wegen aan de orde als op het bestaande wegennet, binnen aanvaardbare grenzen, geen oplossingen meer mogelijk zijn om verkeersveiligheids- of leefbaarheidsknelpunten op te lossen."

Overzicht baten en lasten

(bedragen x €1.000)

Raming begrotingsjaar voor wijziging

Raming begrotingsjaar na wijziging

Realisatie begrotingsjaar

Verschil realisatie versus begroting na wijziging

Baten 3.351 3.386 3.436 51
Lasten -7.163 -7.429 7.501 -72
Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten -3.812 -4.043 -4.064 -21
Onttrekkingen aan reserves 210 480 476 -4
Toevoegingen aan reserves 0 0 0 0
Gerealiseerde totaal resultaat van baten en lasten -3.602 -3.563 -3.588 -25

Hieronder wordt op hoofdlijnen aangegeven hoe de verschillen tussen de gerealiseerde bedragen en de begrote bedragen na wijziging zijn ontstaan.

 

Onderhoud wegen (€ 25.000 voordeel)

De totale werkelijke kosten voor onderhoud wegen zijn € 20.000 hoger dan geraamd. Dit wordt deels veroorzaakt door het herstraten en de stroomaansluitingen voor de boombakken op het centrumplein in Tubbergen. Deze kosten waren niet voorzien maar behoren wel op onderhoud wegen. Daarnaast is er in 2018 een incidenteel bedrag geraamd van € 45.000 ten behoeve van de wegenlegger. Dit bedrag is niet besteed en is een voordeel in de exploitatie. Dit niet bestede budget zit echter wel in het voorstel tot budgetoverheveling.

 

Duurzaam veilig (€ 43.000 nadeel)

Door een meerjarige verrekening van subsidieaanvragen en toekenningen is er een negatief saldo ontstaan. Dit heeft geen consequenties gehad voor de projecten of activiteiten. Dit gaat om langjarige projecten die over de jaarschijven heen gaan.

 

Een gedetailleerde toelichting op de verschillen tussen gerealiseerde bedrag en begrote bedragen na wijziging is te vinden in de Jaarrekening 2018 onder 'Toelichting en analyse op de baten en lasten'.

Overzicht beleidsindicatoren

Voor het thema 'Mobiliteit en bestendigheid' maken  we gebruik van de volgende indicatoren.

 

Indicatoren Eenheid Waarde
Omvang huishoudelijk restafval Kilogram per inwoner 70
Hernieuwbare elektriciteit Percentage 10,5

Thema Maatschappelijke Voorzieningen

Inleiding

Tekst Begroting 2018:

"Binnen dit thema zetten wij in op meer ruimte voor de samenleving, met een variërende rol van de gemeente (loslaten, faciliteren, stimuleren, regisseren, reguleren).

 

 Leefbaarheid is een subjectief begrip. De beleving van leefbaarheid is sterk afhankelijk van tijd en plaats. Het gaat over de fysieke omgeving waarin we met zijn allen wonen en werken, het gaat om de sociale verbanden en de voorzieningen, over gezondheid, over werk en inkomen, over openbare orde en veiligheid. En het gaat over de manier waarop we ons organiseren als samenleving, in besturen en in verenigingen.

 

Samen met maatschappelijke organisaties willen wij tot toekomstbestendige oplossingen komen. Belangrijke vragen waar we een antwoord op moeten geven zijn: Welke voorzieningen kunnen duurzaam in stand blijven en welke voorzieningen kunnen we beter concentreren in de grote dorpen? Welke alternatieve functies en activiteiten kunnen we onderbrengen in accommodaties?

 

Het gaat dan zowel om de fysieke bereikbaarheid als om de financiële bereikbaarheid. Met dit laatste doelen we op ons uitgangspunt dat voorzieningen ook voor de laagste inkomensgroepen toegankelijk moeten zijn. De financiële ondersteuning die we daarbij bieden, willen we handhaven. Het aspect bereikbaarheid van voorzieningen raakt de kern van de leefbaarheid van de dorpen in onze gemeente. Draagvlak voor keuzen die gemaakt worden, vinden wij daarom van groot belang.

 

Wat willen we bereiken?

Wij streven voor de komende periode de volgende twee ideaaldoelen na:

  • Samenbrengen & ontwikkelen
  • Toekomstbestendige & bereikbare voorzieningen"

Toelichting

Samenbrengen en Ontwikkelen

Tekst Begroting 2018:

"Wij gaan mensen en functies samenbrengen en gerichter faciliteren bij ontwikkelingen.

We willen samen (als onderdeel van de samenleving) met de mensen in gesprek komen en blijven, zodat we een gezamenlijke visie kunnen blijven ontwikkelen over hoe we de gemeente Tubbergen met al haar dorpen leefbaar kunnen houden in de toekomst. Daarvoor moeten we het begrip concreet en tastbaar maken en dat doen we samen met inwoners. Zodat we keuzes kunnen maken en kunnen bepalen wie welke rol waarin heeft. Keuzes maken betekent ook dat we realistisch moeten zijn, dat we verschillen moeten accepteren tussen dorpen."

Toekomstbestendige & bereikbare voorzieningen

Tekst Begroting 2018:

"De kans bestaat dat inwoners minder gebruik maken van maatschappelijke voorzieningen met mogelijk leegstand als gevolg. Dit kan problemen opleveren voor de instandhouding van een voorziening. Door tijdig en adequaat deze problemen te signaleren en in de betreffende gemeenschap te agenderen, gaan wij proactief aandacht besteden aan deze problematiek. Ook hier geldt weer dat wij geen (financiële) problemen van de samenleving overnemen. Ons past een signalerende, stimulerende en ondersteunende rol. Samen met maatschappelijke organisaties willen wij tot toekomstbestendige oplossingen komen. Voor ons staat de bereikbaarheid van voorzieningen voor de inwoner voorop."

Overzicht baten en lasten

(bedragen x €1.000)

Raming begrotingsjaar voor wijziging

Raming begrotingsjaar na wijziging

Realisatie begrotingsjaar

Verschil realisatie versus begroting na wijziging

Baten 80 677 392 -286
Lasten -6.389 -3.987 3.708 279
Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten -6.309 -3.310 -3.317 -7
Onttrekkingen aan reserves 2.278 852 901 49
Toevoegingen aan reserves 0 0 0 0
Gerealiseerde totaal resultaat van baten en lasten -4.031 -2.458 -2.416 42

Hieronder wordt op hoofdlijnen aangegeven hoe de verschillen tussen de gerealiseerde bedragen en de begrote bedragen na wijziging zijn ontstaan.

 

Huisvesting onderwijs (€ 29.000 voordeel)

De afwijking komt hoofdzakelijk doordat de in onze meerjarenbegroting geraamde stelpost kapitaallasten voor een bedrag van € 32.000 niet is ingezet in 2018.

 

Mutaties reserves

Het verschil op de mutaties van de reserves van € 49.000 betreft een hogere onttrekking voor Tubbergen Bruist van € 65.000 en een lagere onttrekking voor Mijn Dorp 2030 van € 24.000. Zie voorstel budgetoverheveling.

 

Een gedetailleerde toelichting op de verschillen tussen gerealiseerde bedrag en begrote bedragen na wijziging is te vinden in de Jaarrekening 2018 onder 'Toelichting en analyse op de baten en lasten'.

Overzicht beleidsindicatoren

Voor het thema 'Maatschappelijke Voorzieningen' maken  we gebruik van de volgende indicatoren.

Indicatoren Eenheid Waarde
Relatief verzuim Aantal per 1.000 leerlingen 13,48
Vroegtijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv'ers) Percentage deelnemers aan het VO en mbo onderwijs 0,6
Niet-sporters Percentage 44,3