Meer
Publicatiedatum: 09-10-2019

Inhoud

Programma onderdelen

Financiën

Opbouw van het hoofdstuk

Opbouw van het hoofdstuk

In dit hoofdstuk laten we de financiële voortgang zien van het begrotingsjaar 2019. Het betreft hier een rapportage op basis van bestaand beleid tot september 2019. Naast feitelijke geconstateerde afwijkingen of aanvullende besluiten tot en met augustus 2019 maken we ook  een financiële doorkijk naar het eind van het jaar. 

Dit doen we aan de hand van:

  • De verwachte ontwikkelingen van het budget tot het einde van het jaar.
  • De verwachte mutaties tot het einde van het jaar, wanneer dit aanleiding geeft tot aanpassing van het budget.
  • Het terugdraaien naar € 0 van de restanten van in de begroting opgenomen stelposten.
  • Een actualisatie van de winstnemingen binnen het grondbedrijf.
  • Een actualisatie van de geraamde stortingen in en onttrekkingen aan de reserves en voorzieningen.

Bij het lezen van de teksten moet rekening worden gehouden met het volgende:

  • Alle genoemde bedragen in de tabellen en de teksten zullen worden vermeld in duizendtallen.

 

Dit tweede programmajournaal vindt zijn basis in achtereenvolgens de volgende documenten;

Programmabegroting 2019                                 Nadelig saldo jaar 2019       € 1.009.000

1e programmajournaal 2019                              Nadelig saldo jaar 2019       €     260.000

 

De hiervoor genoemde zijn onttrokken aan respectievelijk de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen en de algemene reserve.

Mutaties bestaand beleid begrotingsjaar 2019

Mutaties bestaand beleid

In deze paragraaf treft u een overzicht aan van de verschillende mutaties op basis van bestaand beleid. Dit kunnen autonome ontwikkelingen zijn of zaken waarover reeds besluitvorming heeft plaats gevonden. De autonome ontwikkelingen vinden vooral hun oorsprong in de ervaringscijfers over de eerste zes maanden 2019.

Mutaties (bedragen x €1.000) 2019
Hogere algemene uitkering meicirculaire 2019 495
Taakmutaties meicirculaire 2019  
- Verhoging vergoeding raadsleden -78
- Combinatiesfuncties/buurtsportcoaches -3
- Maatschappelijke begeleiding -33
- Verhoging taalniveau statushouders -25
- Sportakkoorden -15
 - Aanvulling stelpost looncompensatie -95
   
Nieuwe cao gemeentelijk personeel 60
Hogere opbrengsten bestemmingsplannen 50
Wmo - Huishoudelijke ondersteuning 55
Wmo - Ondersteuningsbehoeften 37
Participatiewet - Bijstand -129
Leerlingenvervoer -98
Kapitaallasten wegen en kunstwerken infra 66
Kapitaallasten verkoop gemeentewerf 46
Vrijval A+ uren MAT 32
Hogere vergoeding raadsleden -12
Kleine verschillen 17
Totaal mutaties bestaand beleid 370

 

Hogere algemene uitkering meicirculaire 2019

De verklaring voor de verschillen in de hoogte van de algemene uitkering zit enerzijds in de gewijzigde accressen en anderzijds in een aantal taakmutaties.

1. Accressen

De ontwikkeling van de algemene uitkering wordt voor een belangrijk deel bepaald door de ontwikkeling van de rijksuitgaven. Volgens het systeem van ‘samen de trap op en samen de trap af’ hebben wijzigingen in de rijksuitgaven direct invloed op de omvang van het gemeentefonds. De jaarlijkse toename of afname van het gemeentefonds, voortvloeiend uit de trap op trap af methode wordt het accres genoemd.

De definitieve vaststelling van het accres 2018 is € 148 miljoen nadelig op landelijk niveau. De afrekening 2018 vindt plaats in uitkeringsjaar 2019. Met deze tegenvaller hebben we in het eerste programmajournaal 2019 reeds rekening gehouden.

Het geraamde accres 2019 wordt ten opzichte van de septembercirculaire 2018 opwaarts bijgesteld. De lagere realisaties in 2018 zorgen voor een groter “trap op” effect naar 2019. Een deel van dit voordelige acres reserveren we reeds nu voor de kosten van de cao ontwikkeling in het jaar 2019 (zie taakmutatie looncompensatie).

 

2.Taakmutaties

Taakmutaties zijn middelen die met een bepaald oogmerk aan het gemeentefonds zijn toegevoegd of onttrokken, maar waar geen bestedingsverplichting aan ten grondslag ligt. Wanneer ze nieuw zijn worden ze eenmalig afzonderlijk benoemd om inzicht te creëren waaraan het rijk meer of minder geld gaat besteden. Maar het uitgangspunt van de gehele algemene uitkering is en blijft dat de middelen vrij aanwendbaar zijn. Binnen de gemeente Tubbergen kennen we de lijn dat voor deze taakmutaties een stelpost wordt opgenomen in afwachting van te ontwikkelen beleid. Zodra door college en raad wordt ingestemd met het ontwikkelde beleid kan een beroep worden gedaan op deze stelpost(en). Indien er voor wordt gekozen geen beleid te ontwikkelen dan kan de stelpost vrijvallen ten gunste van de algemene middelen of en laste worden gebracht . 

De taakmutaties die in de meicirculaire 2019 zijn benoemd en die van toepassing zijn op de gemeente Tubbergen zijn:

- Taakmutatie verhoging vergoeding raadsleden

Raadsleden in kleine gemeenten met minder dan 24.000 inwoners krijgen een hogere vergoeding. De verhoogde raadsvergoeding bedraagt € 959 per maand. Daarmee komt de vergoeding op dezelfde hoogte als die van gemeenten vanaf 24.000 tot 40.000 inwoners. De betreffende gemeenten worden hiervoor gecompenseerd via de algemene uitkering. Voor de gemeente Tubbergen komt deze compensatie uit op een bedrag van € 78.000. De werkelijke kosten van deze verhoging voor de gemeente Tubbergen komen uit op een bedrag van ongeveer € 90.000. Dit betekent een nadeel van € 12.000.  

 - Taakmutatie combinatiefuncties/buurtsportcoaches

Voor de Brede Regeling Combinatiefuncties zijn in 2018 nieuwe bestuurlijke afspraken ondertekend en deze treden in werking vanaf 1 januari 2019. Het nieuwe jaarlijkse beschikbare rijksbudget is structureel € 73,3 miljoen voor gemeenten en wordt in eerste instantie verdeeld op basis van de verdeelmaatstaven “jongeren tot en met 17 jaar” en ‘inwoners” (elk voor 50%). Vervolgens krijgen gemeenten de mogelijkheid om zich op basis van deze verdeling in te schrijven voor een deelnamepercentage.  Voor Tubbergen betekent dit € 3.000 jaarlijks.

- Taakmutatie maatschappelijke begeleiding

Conform artikel 18 van de wet inburgering gaat worden voorzien in de maatschappelijk begeleiding van inburgeringsplichtige asielmigranten en hun gezinsleden. Gemeenten ontvangen hiervoor in 2019 in totaal € 32,607 miljoen incidenteel. De verdeling van de middelen vindt plaats op basis van het aantal inburgeringsplichtigen, die voldoen aan bepaalde eisen. Tubbergen ontvangt hiervoor € 33.000 eenmalig in 2019.

- Taakmutatie verhoging taalniveau statushouders

In aanloop naar het nieuwe inburgeringsstelsel hebben Rijk en gemeenten bestuurlijke afspraken gemaakt over de versterking van het taalniveau van statushouders die nog onder de huidige Wet inburgering inburgeren. Het kabinet stelt € 40 miljoen beschikbaar aan gemeenten voor de periode 2019/2020, waarvan € 20 miljoen in 2019 en € 20 miljoen in 2020. Met deze extra middelen wordt tevens beoogd dat gemeenten zich oriënteren op de regierol inburgering zodat een soepele overgang naar het nieuwe stelsel wordt bevorderd. De verdeling van de middelen voor het jaar 2019 en 2020 vindt plaats op basis van het aantal inwoners per gemeente in het jaar 2018. Dit betekent € 25.000 voor de jaren 2019 en 2020 voor Tubbergen.

- Taakmutatie sportakkoorden

Voor de totstandkoming van lokale/regionale sportakkoorden wordt aan gemeenten die hiertoe een verzoek hebben ingediend bij de Vereniging Sport en Gemeenten (VSG) een budget van € 15.000 incidenteel per gemeente beschikbaar gesteld voor procesbegeleiders (sportformateurs). Indien er reeds een lokaal/regionaal sportakkoord is gesloten wordt per gemeente een uitvoeringsbudget beschikbaar gesteld. De hoogte van het uitvoeringsbudget is afhankelijk van het inwoneraantal. Tubbergen ontvangt € 15.000 in 2019 voor procesbegeleiders (sportformateurs).

 

Cao ontwikkelingen en looncompensatie

Op 28 juni 2019 heeft de VNG samen met de vakbonden een principe overeenkomst bereikt. Op 12 september 2019 besluit het Bestuur van de VNG of de VNG het akkoord bekrachtigt. Het akkoord wordt definitief na bekrachtiging door de VNG en de vakbonden.  In deze principe overeenkomst staande volgende afspraken voor 2019:

  • Per 1 oktober 2019 stijgen de salarissen met 3,25%.
  • Medewerkers die op 28 juni 2019 in dienst zijn, ontvangen in oktober 2019 een eenmalige uitkering van €750 bruto (naar rato dienstverband).
  • De tegemoetkoming in ziektekosten is voortaan op alle medewerkers van toepassing en niet meer alleen voor mensen met een bepaalde ziektekostenverzekering.

De totale kosten van deze cao ontwikkeling bedragen voor het jaar 2019 ongeveer € 425.000. In de begroting van Noaberkracht is voor een deel rekening gehouden met deze loonontwikkeling. Daarnaast hebben we binnen de gemeentebegroting een extra stelpost (zie meicirculaire 2019) opgenomen voor de te verwachten hogere kosten als gevolg van cao ontwikkelingen voor het jaar 2019. Rekening houden met de aanwezige dekking binnen Noaberkracht en de inzet van de opgenomen stelpost is sprake van een incidenteel voordeel van € 60.000 op de begroting van de gemeente Tubbergen.

 

Bestemmingsplannen

We verwachten over het jaar 2019 een extra opbrengst van ongeveer € 50.000. Dit is toe te schrijven aan grote bestemmingsplanprocedures die over meerdere jaren lopen maar nu zijn geïnd. De verwachting over 2019 is dat de kosten en inkomsten per saldo op een plus van € 50.000 zullen uitkomen.

 

Wmo - Huishoudelijke ondersteuning

In de nulsituatie van 2019 is rekening gehouden met 514 cliënten en een instroom door de wijziging van de eigen bijdrage naar het abonnementstarief van 90 cliënten in 2019 (60% van het totaal aantal cliënten dat we terug verwachten). In het eerste half jaar van 2019 zijn ca. 44 extra indicaties afgegeven. Dit betreffen vooral indicaties voor de basismodule huishoudelijke ondersteuning. Als deze instroom zich doorzet, zullen er in 2019 ca. 90 extra indicaties worden afgegeven. Deze toename komt dan overeen met de verwachting, wel hadden we verwacht dat meer inwoners zich direct aan het begin van het jaar zouden melden en dat er meer modules regie zouden worden verstrekt. Dit is niet het geval, de instroom loopt gedurende 2019 gefaseerd, dit levert een voordeel op voor 2019 van € 149.000.

Een groot gedeelte van dit voordeel is behaald middels de inzet op keukentafelgesprekken om cliënten inzicht te geven in de eigen mogelijkheden binnen de huishoudelijke ondersteuning, zonder afbreuk te doen aan de regelgeving. Hierdoor is de beoogde besparing € 94.000 van het interventieplan sociaal domein in 2019 behaald. Deze besparing kent een structurele doorwerking.

 

Wmo - Ondersteuiningsbehoeften

Het jaar 2019 is een overgangssituatie waarbij herindicaties plaatsvinden van de “oude” producten naar de nieuwe ondersteuningsbehoeften. In de nulsituatie van 2019 is rekening gehouden met 106 indicaties individuele begeleiding en 126 indicaties groepsbegeleiding. Het eerste half jaar van 2019 laat zien dat de ontwikkeling van het aantal indicaties individuele begeleiding iets lager is dan de nulsituatie. Dit levert een voordeel op van € 37.000. De ontwikkeling van het aantal indicaties groepsbegeleiding is vrijwel gelijk aan de nulsituatie. Er is het eerste half jaar geen sprake van extra instroom door de wijziging in het abonnementstarief Wmo.

 

Participatiewet - Bijstand

We zijn voor het jaar 2019 uitgegaan van een gemiddeld aantal uitkeringsgerechtigden van 127 (op basis van bestaand beleid: verwacht gemiddelde 2018 -5 cliënten voor 2019) met een gemiddelde uitkering van € 14.500 per jaar.

Op dit moment is het gemiddeld aantal uitkeringsgerechtigden hoger (138). Dit wordt veroorzaakt doordat aan het eind van 2018 er weer instroom is geweest in plaats van uitstroom en we het jaar 2019 ook weer begonnen zijn met een hoger aantal uitkeringsgerechtigden (vooral WWB) ten opzichte van eind 2018. Gedurende het eerst half jaar is er weer een daling in de aantallen WWB te zien, echter is deze daling niet zo sterk dat we verwachten het gemiddelde van 127 te gaan bereiken in 2019. We verwachten dat deze daling verder wordt voortgezet en dat we ongeveer een gemiddelde van 135 gaan bereiken. Daarentegen zijn de kosten voor de loonkostensubsidies met betrekking tot garantiebanen ook lager dan verwacht, maar de loonkosten van nieuw beschut hoger dan verwacht. Per saldo zorgen deze ontwikkelingen voor een nadeel in 2019 van € 129.000.

 

Leerlingenvervoer

De verwachte kosten voor het leerlingenvervoer zijn ca. € 98.000 hoger dan begroot. Dit heeft vooral te maken met een grote groep leerlingen die of individueel vervoerd moeten worden of naar het taalonderwijs gaan (Palet). Ook de plaatsingen op zorgboerderijen zijn hoger dan andere jaren. 

 

Kapitaallasten wegen en kunstwerken infra

Een aantal werkzaamheden op het gebied van onderhoud en vervanging wegen en kunstwerken zijn niet (geheel) uitgevoerd in 2019. Dit betekent dat de beschikbare kredieten niet (geheel) zijn aangewend in 2019 en dat dus ook de afschrijvingslasten en rentelasten lager uitpakken dan geraamd. Dit levert een incidenteel voordeel op in 2019.

  

Kapitaallasten verkoop gemeentewerf

Eind december 2018 is de gemeentewerf gelegen aan de Galvanistraat 2, 4, 6 en 8 te Tubbergen verkocht. Dit heeft geleid tot het volledig afboeken van de boekwaarde waardoor ook de kapitaallasten kunnen worden afgeboekt. Dit levert een structureel voordeel op met ingang van het jaar 2019.

 

Vrijval A+uren Maatschappelijk Akkoord Tubbergen

Zoals in de inleiding is aangegeven hebben we in 2019 een aantal inspanningen uitgevoerd binnen de reguliere capaciteit voor ambities (A uren) daar waar we dachten extra inzet (A+ uren ) nodig te hebben. Het betreft hier de volgende inspanning:

  • Concrete woonbehoefte in de kernen    € 25.000           procesgeld inbreiding voor uitbreiding

 

Daarnaast is onze inzet betreffende Noaberhof Vasse komen te vervallen omdat de betreffende locatie is aangekocht door een particuliere ondernemer.

  • Noaberhof Vasse                                 €   7.000           procesgeld inbreiding voor uitbreiding

 

Hogere vergoeding raadsleden

Zie toelichting onder taakmutaties algemene uitkering.

 

Kleine verschillen

Het betreft hier het saldo van meerdere kleine verschillen.

 

Voorgesteld wordt om in te stemmen met de aangegeven en toegelichte mutaties op basis van bestaand beleid en het voordelige saldo ten bedrage van € 370.000 te storten in de algemene reserve.

Reserves en voorzieningen

Reserves en voorzieningen

In het jaar 2019 treden een aantal mutatie op die niet het saldo van onze begroting raken omdat ze lopen via de reserves en dus wel gevolgen hebben voor de stand van onze reserves. Deze mutaties lichten we hier kort toe. De gevolgen van deze mutaties voor de stand van de betreffende reserves betrekken we bij het opstellen van de begroting 2020.

 

Grondbedrijf

De winstneming in het op de gezamenlijke grondbedrijfcomplexen stellen we bij van € 693.000 naar € 487.000. Deze bijstelling wordt naast een aanpassing van de plankosten  voor het grootste deel veroorzaakt door wat vertraging in de uitgifte.  Deze bijstelling betekent een lagere geraamde storting in de algemene reserve van € 206.000.  De gevolgen hiervan voor de stand van de algemene reserve betrekken we bij het opstellen van de begroting 2020.

 

Vrijval vanuit Maatschappelijk Akkoord Tubbergen

Zoals in de inleiding is aangegeven hebben we in 2019 een aantal inspanningen uitgevoerd binnen de reguliere capaciteit voor ambities (A uren) daar waar we dachten extra inzet (A+ uren) nodig te hebben. Het betreft hier de volgende inspanningen:

Huiskamer Manderveen                            € 28.000           projectgeld maatschappelijk vastgoed

Stimuleren fietsgebruik                               €   3.500           reserve incidenteel

Veiliger maken fietsvoorzieningen       €   3.500           reserve incidenteel

Communicatie verkeersgedrag              €   7.500           reserve incidenteel

Fietspad Manderveen                                 € 10.500           reserve incidenteel       

                                                      Totaal               € 53.000

Aangezien ook de projectgelden maatschappelijk vastgoed hun oorspronkelijke dekking vinden in de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen is er als gevolg van deze vijf mutaties sprake van een meevaller binnen deze reserve van € 53.000. De gevolgen hiervan voor de stand van de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen betrekken we bij het opstellen van de begroting 2020.

 

Waardering gronden huiskamer Manderveen

In het raadsvoorstel van 20 mei 2019 is besloten tot de aankoop van de gronden betreffende de huiskamer Manderveen. De kosten hiervan (€ 560.000) zijn in eerste instantie volledig ten laste van de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen gebracht met daarbij de opmerkingen dat in het eerstvolgende programmajournaal zou worden gekomen tot een waardering van deze aangekochte gronden. Deze waardering heeft inmiddels plaatsgevonden wat heeft geleid tot een vastgestelde waarde van € 484.000. Dit betekent dat niet het volledige aankoopbedrag van € 560.000 ten laste van de reserve hoeft te worden gebracht maar een bedrag van € 76.000. Dit levert dus een voordeel op voor de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen. De gevolgen hiervan voor de stand van de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen betrekken we bij het opstellen van de begroting 2020.